ابراز برهنه احساسات در روزگار عقل

شهسواری در مراسم رونمایی کتاب بهاره رهنما عنوان کرد:

ابراز برهنه احساسات در روزگار عقل

مجموعه داستان جدید بهاره رهنما با نام «مالیخولیای محبوب من» شنبه شب، 23 آذرماه در تالار هنر فرهنگسرای ارسباران رونمایی شد. در ابتدای این مراسم که با حضور جمعی از هنرمندان سینما و تلویزیون و تئاتر، نویسندگان و علاقه‌مندان کتاب برگزار شد، فرشته احمدی نویسنده و منتقد ادبی که به عنوان مجری مراسم حضور داشت ضمن اشاره به سابقه فعالیت‌های هنری و ادبی بهاره رهنما از وی خواست یکی از داستان‌های کتاب را برای حاضران قرائت کند که رهنما با انتخاب داستان «اعترافات یک عشق» آن را به نسیم ادبی، بازیگر تئاتر تقدیم کرد. سپس علیرضا محمودی ایران‌مهر، داستان‌نویس به نقد و بررسی کتاب پرداخت. ایران‌مهر در ابتدای صحبت‌هایش گفت: «صادقانه بگویم مالیخولیای محبوب من کتابی است که از خواندن آن لذت بردم و حتی غافلگیر شدم». وی به فضای کلی داستان‌های کتاب اشاره کرد و افزود: «رهنما در این کتاب یکی از مسائل مهم دنیای امروزرا مطرح می‌کند که آن رودررو شدن انسان‌ها با پس‌زمینه‌ها و نگرش‌های اسطوره‌ای ذهنی و موقعیت‌های نسبی جامعه مدرن و روابط شکننده آن و رنجی است که ما از این شکنندگی می‌بریم. به طور کلی می‌توانم بگویم عموم داستان‌های این مجموعه در موقعیتی به نام «فوبیای عشق» می‌گذرد که مضمون آن ترس شخصیت‌ها از روبه‌رو شدن با رابطه‌های تمام شده و ترک‌شدن‌ها و تنهایی‌های متعاقب آن است؛ و طرح این سوال از جانب شخصیت‌ها که چرا من رنج می‌کشم؟» ایران‌مهر در ادامه به داستان «مالیخولیای محبوب من»اشاره کرد و گفت: «کلمه کلیدی این داستان که در فضای خودکشی می‌گذرد، «حماقت»است. راوی در عین آگاهی به حماقتش، باز دوباره دست به فریب خود می‌زند و این شیوه‌ی شخصیت‌های داستانی رهنماست؛ ضخصیت‌هایی که به جای پرسش از دیگری به زخم زدن به خود دست می‌زنند. درواقع محور اصلی این مجموعه نفی عقل در برابر عشق است و توصیف رنج کشیدن آدم‌ها در برابر آن.» وی همچنین به داستان دیگر مجموعه، «این تابستان فراموشت کردم» اشاره کرد و خاطرنشان ساخت: «شخصیت‌های داستان سیری از تکامل و خودشناسی را به نمایش می‌گذارند، برای ارضای نیازهای روحی و آرام کردن خود به فرافکنی و امیدهای واهی روی می‌آورند و درواقع «امید»دیگرکلمه کلیدی داستان است؛ امیدی که درنهایت شکلی از نومیدی زایا و پوینده را پیدا می‌کند و شخصیت‌های داستان را به آرامش می‌‌رساند.»ایران‌مهر در ادامه به اولین داستان از این مجموعه، داستان «اردک زرد» پرداخت و آن را به عنوان نقطه شروع مجموعه فوق‌العاده قوی خواند و گفت: «داستان اردک زرد موقعیتی ساده و در عین حال فوق‌العاده عمیق و انسانی دارد و داستان آدم‌های از درون خالی و گرسنه جهان امروز است که از سر ناچاری هرچیزی در جهان را نشانه‌ی رسیدن به یک اتفاق خوب و زندگی بهتر می‌دانند اما در نهایت شکست می‌خورند؛ به نظرم اردک زرد بهترین داستان این مجموعه است.»

سپس حاضران در مراسم هرکدام چند جمله‌ای با بهاره رهنما سخن گفتند.

شهسواری، نویسنده که رهنما وی را به عنوان استاد داستان‌نویسی خود معرفی کرد، با اشاره به مجموعه «مالیخولیای محبوب من» اینطور توصیف کرد که هنر رهنما ابراز برهنه احساسات در روزگاری است که سخت است و آدم را به حماقت متهم می‌کنند.هنگامه قاضیانی هم که در میان حاضران نشسته بود گفت: به احساس صادقانه و روح آزادانه بهاره رهنما افتخار می‌کنم.

رهنما در ادامه، در پاسخ به سوال یکی از حاضران که داستان‌هایش را وام‌گرفته از نثر نویسندگانی چون سلین و نیز بیژن نجدی می‌دانست، گفت: «من نثر نجدی را خیلی دوست دارم و کتاب یوزپلنگ‌هایی که با من دویده‌اند را بارها خوانده‌ام اما این علاقه تأثیر مستقیمی در آثارم نداشته. من نوع نثرم را بیش از هرچیز مدیون ستونی هستم که در روزنامه شرق دارم و برای آن ناچارم هر هفته یک کتاب بخوانم تا معرفی کنم و این خواندن ادبیات ترجمه خیلی به نثر داستانی‌ام کمک کرده است.»

در پایان مراسم فرشته احمدی هم درخصوص کتاب صحبت کرد و با اشاره به این جمله امبرتو اکو که می‌گوید متنی باارزش است که به شکل باز بتوان به آن نگاه کرد و از زبان هر مخاطب حرفی برای گفتن داشته باشد، داستان‌های بهاره رهنما را هم همین‌طور دانست و بیان کرد: «داستان‌های این مجموعه، داستان‌هایی رمانتیک و عاشقانه با مضمون پافشاری بر عشق اند و مخالفت با عقل‌ورزی شدید دارند. در روزگار امروز که عشق کالایی برای سود ورزی و بازیچه مناسبات اجتماعی شده، ما در این داستان‌ها چالشی جدی در برابر این نگاه می‌بینیم و دلمان می خواهد طرف عشق را بگیریم، حتی اگر در زندگی واقعی شهامت این کار را نداشته باشیم.»

هوشنگ گلمکانی، حمیدرضا صدر، سروش صحت، هنگامه قاضیانی، یکتا ناصر، نسیم ادبی، ابوالحسن داوودی، وحید نیکخواه آزاد، نیکی نصیریان و ... از دیگر حاضران این مراسم بودند.

 

زهرا غفاری

   + بهاره رهنما - ٧:٤٥ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٢/٩/٢٥